Jak zagłosują województwa? – kujawsko-pomorskie – 08.2024

W każdych kolejnych wyborach, w powiatach grodzkich mieszkało coraz więcej osób, które oddawały swój głos w wyborach. W I turze wyborów prezydenckich w 2015 r. zagłosowało 295 558, a w ostatnich wyborach parlamentarnych 407 420 wyborców. Podobny wzrost można było zobaczyć wśród wyborców mieszkających w powiatach ziemskich województwa kujawsko-pomorskiego.

Struktura wyborców z wyborów parlamentarnych z 2015 r. wynosiła 59,51% do 40,49% na korzyść mieszkańców w powiatach ziemskich. Jednak w wyborach parlamentarnych w 2019 r. udział mieszkańców mniejszych miejscowości wzrósł do 60,53%, a w wyborach do Sejmu i Senatu z 2023 r. do 62,77%.

Struktura wyborców

Zarówno w wyborach prezydenckich, jak i parlamentarnych w 2015 r. frekwencja w woj. kujawsko-pomorskim wyniosła mniej niż 50% wszystkich wyborców. Z kolei w październikowym głosowaniu, tylko frekwencja wśród mieszkańców ziemskich wyniosła mniej niż 70%, ponieważ zagłosowało 69,43% uprawnionych do głosowania tam osób. Oznacza to, że wybory z każdym kolejnym głosowaniem przyciąga przed urny większą liczbę wyborców.

Czemu ten podział jest tak ważny? Im więcej wyborców reprezentujących powiaty grodzkie i ziemskie, tym mają oni większy wpływ na ostateczny wynik wyborów, a tym samym mają większy wpływ na to, jakimi sprawami będą zajmować się wybrani politycy.

Frekwencja w wyborach

Prawo i Sprawiedliwość w powiatach ziemskich cieszyło się najwyższym poparciem we wszystkich głosowaniach, które odbyły się w ciągu ośmiu lat, oprócz wyborów prezydenckich z 2015 r., w których dominowała Platforma Obywatelska, która przekształciła się w Koalicję Obywatelską. Najwyższy wynik w województwie tym uzyskał Andrzej Duda w 2020 r., na którego w I turze zagłosowało 44,18% wyborców, a jego wynik z 2015 r. (31,52%) jest jednym z najniższych rezultatów, jaki uzyskała ta partia. 

Bronisław Komorowski w 2015 r. uzyskał 37,64% głosów mieszkających na terenie powiatów ziemskich wyborców, a  drugi rezultat w ciągu kolejnych 8 lat zdobył dopiero Rafał Trzaskowski również w głosowaniu na prezydenta Polski z 2020 r. Jednak mimo zdobycia 29,01% głosów, to i tak ten wynik był gorszy o prawie 9 p.p. od poparcia uzyskanego przez poprzedniego prezydenta Polski. W wyborach parlamentarnych Koalicja Obywatelska uzyskała 28,52% głosów, a w poprzednich nie przekroczyła 25%.

Głosy w powiatach ziemskich

W wyborach prezydenckich z 2020 r. Szymon Hołownia i Władysław Kosiniak-Kamysz łącznie przekonali do siebie 108 910 osób, a w wyborach parlamentarnych ich wspólne ugrupowanie uzyskało głosy 110 850 osób. Mimo to, w wyborach  z 2020 r. uzyskali większe poparcie (18,23%), niż to, które uzyskali wspólnie w październikowych wyborach (16,57%). 

Sytuacja Konfederacji jest zdecydowanie inna niż w przypadku opisywanego ostatnio woj. wielkopolskiego. W powiatach ziemskich, w wyborach parlamentarnych w 2019 r. na partię tę głosowało 6,37%, a w 2023 r. – 6,80%. Z kolei w wyborach prezydenckich w 2020 r. Krzysztofa Bosaka wsparło swoim głosem 21315 osób, co przełożyło się na wynik wynoszący 5,90%. 

W przypadku Nowej Lewicy w powiatach grodzkich, jak i ziemskich widać podobną tendencję, którą można odnotować w całej Polsce. Partia ta uzyskuje dużo większe poparcie w wyborach parlamentarnych niż w prezydenckich, a różnica ta osiągnęła nawet 16,24 p.p. (różnica między wyborami z parlamentarnymi z 2019 r. a prezydenckimi z 2020 r. biorąc pod uwagę rezultat partii w powiatach grodzkich).

Poparcie w powiatach ziemskich

W powiatach grodzkich w każdych wyborach parlamentarnych lub prezydenckich odbywających się po 2011 r. w województwie kujawsko-pomorskim, wygrywała Koalicja Obywatelska. Zarówno Rafał Trzaskowski w 2020 r., jak i Bronisław Komorowski w 2015 r. przekroczyli 41%, a równie wysoki wynik KO uzyskała jeszcze w wyborach parlamentarnych w 2023 r. 

Na Prawo i Sprawiedliwość podczas zeszłorocznych wyborów parlamentarnych w powiatach grodzkich zagłosowało prawie 11 tys. wyborców mniej niż na Andrzeja Dudę w 2020 roku, co przełożyło się na poparcie niższe o 5,69 p.p. Partia Jarosława Kaczyńskiego była zdecydowanie bardziej popularna w powiatach ziemskich niż grodzkich, ponieważ w każdych kolejnych wyborach, mogła liczyć na mniejsze poparcie mieszkańców największych miast.

Głosy w powiatach grodzkich

Trzecia Droga, podobnie jak Prawo i Sprawiedliwość w wyborach parlamentarnych, uzyskała niższy wynik niż w wyborach prezydenckich w 2020 roku. Kandydaci Polski 2050 oraz PSL uzyskali podczas tego głosowania ponad 10 tys. głosów więcej, niż wynosiło poparcie Trzeciej Drogi w październiku 2023 roku. 

Konfederacja nie była już tak chętnie wspierana, jak wśród mieszkańców powiatów ziemskich, jednak poparcie uzyskane w ostatnich trzech wyborach (głosowaniu na Prezydenta Polski z 2020 r. oraz wyborów parlamentarnych z 2023 r. i 2019 r.) było do siebie stosunkowo podobne. 

Poparcie w powiatach grodzkich

W ciągu 5 lat frekwencja podczas II tury głosowania na Prezydenta Polski zdecydowanie wzrosła. W 2015 r. głosowało 53,18% wyborców z powiatów ziemskich i 56,55% z powiatów grodzkich, a w kolejnym głosowaniu na Prezydenta Polski  frekwencja wśród nich wyniosła kolejno 63,42% i 68,80%.

W kujawsko-pomorskim, w II turze wyborów prezydenckich z 2015 r. w dwóch typach powiatów najwyższe poparcie zdobył Bronisław Komorowski. W powiatach ziemskich zagłosowało na polityka 54,00% osób, a w grodzkich – 60,26%.

Z kolei w II turze wyborów prezydenckich, które odbyły się w 2020 r., wyborcy byli bardziej podzieleni. Andrzej Duda wśród wyborców z powiatów ziemskich uzyskał poparcie 51,98% z nich, a na Rafała Trzaskowskiego zagłosowało 48,02%. Wśród mieszkańców największych miast, to polityk związany z Koalicją Obywatelską cieszył się większym poparciem. Otrzymał on 62,05% głosów. Na Andrzeja Dudę zagłosowało 37,95% osób. 

W kujawsko-pomorskim wyborcy zdają się bardziej podzieleni niż w innych omawianych dotychczas województwach. Zaskakujące może być wysokie poparcie Nowej Lewicy z wyborów parlamentarnych z 2019 r. Partia ta wśród wyborców z powiatów  grodzkich otrzymała 19,06% wszystkich głosów. Wysoki wynik w wyborach prezydenckich w 2020 otrzymali kandydaci obecnie związani z Trzecią Drogą, a Konfederacja w ciągu ostatnich głosowaniach mogła liczyć na stałe poparcie. Oznacza to, że kandydaci głównych partii politycznych, wśród których rozegra się wyścig o prezydenturę, będą musieli się postarać, aby zdobyć poparcie nie tylko swoich wyborców, ale co bardziej istotne przekonać pozostałych. 

Zofia Kwiatkowska
Ekspert OGB